De gemeentefinanciën zijn onhoudbaar

Maarten Allers, directeur van COELO en hoogleraar aan de Rijksuniversiteit Groningen, betoogt vandaag in het vakblad ESB dat bij de formatie meer geld moet worden uitgetrokken voor gemeenten. Veel gemeenten zijn door hun reserves heen en proberen hun begrotingen met kunstgrepen sluitend te maken. Verdere bezuinigingen bij gemeenten verschralen het voorzieningenniveau en maken het moeilijk om landelijke beleidsdoelen bij bijvoorbeeld woningbouw en energietransitie te halen.

De manier waarop gemeenten worden bekostigd moet fundamenteel anders. Het bestaande ‘systeem’ van koppeling van het Gemeentefonds aan de ontwikkeling van de rijksuitgaven, gecombineerd met onvoldoende compensatie bij taakoverheveling en af en toe een ongefundeerde korting, heeft gemeenten financieel onverantwoord krap gezet.

Een transparante inhoudelijke afweging van kosten tegen baten ontbreekt. We vinden jeugdzorg belangrijk, en de media komen regelmatig met schrijnende gevallen die door geldgebrek veroorzaakt lijken. Hebben we daar extra geld voor over, en zo ja hoeveel? Koppeling van het Gemeentefonds aan de rijksuitkering werkt alleen op de korte termijn. Periodiek moet er expliciet een inhoudelijke, politieke afweging worden gemaakt.

Maar de noodzaak van een fundamentele verandering mag geen reden zijn om te verzuimen de bestaande financiële krapte aan te pakken. Niet morgen, maar nu.

Lees hier het artikel dat is verschenen in ESB.

19 mei 2021

Dag van de financiële verhoudingen 2021

COELO-directeur Maarten Allers was een van de sprekers op de Dag van de financiële verhoudingen, die dit jaar online plaatsvond. Hij gaf zijn reactie op het advies Rust, reinheid en regelmaat. Evenwicht in de bestuurlijk-financiële verhoudingen van de Raad voor het openbaar bestuur. U kunt dit symposium hier terugkijken.

22 april 2021